Çokgözlüler ve Merak Edilen Sorular...

Acaba nedir? / Hayvanlar / Kelebekler

Bu konuda sıkça sorulan soruları ve merak edilen cevapları, kelebekler konusunda ülkemizdeki en yetkin kişilerden biri olan sevgili Ali Atahan'ın bu yayınında bulabilirsiniz arkadaşlar...

Not: Sevgili Atahan'ın burada yayınlayacağımdan haberdar olduğu bu kıymetli tespitleri ve anahtar niteliğindeki önemli ipuçlarını barındıran bu güzel ve özenli yazıyı kendi kaleminden olduğu gibi yayınlıyorum...


"Merhaba,

Maviler özellikle yeni başlayan gözlemciler için oldukça karışık görünür. Kesin tanıya ulaşmak için kanat üstü, kanat altı, habitat ve coğrafik dağılım gerekir çoğu zaman. Polyommatus, Aricia ve Plebejus gruplarını anahatlarıyla ayırmak için kullanılabilecek 4 tane resim ekledim. Grupları istisnaları bulunmakla birlikte genel bilgi olacak şekilde ayırmaya çalıştım. inşallah faydası olur :)"

 

 

Resim 1

- Polyommatus dizilimi: Kırmızı renkli çizgi düzenli yay çizer. Bu grupta Plebejus ve Polyommatus cinsi üyeler bulunur.

- Aricia dizilimi: Kırmızı renkli çizgi düzenli olmayıp, ilk 2 benek yayı kırar. Bu grupta A. agestis (çokgözlü esmer), A. artaxerxes (çokgözlü orman esmeri), A. anteros (çokgözlü balkan mavisi), A. torulensis (torul çokgözlüsü), A. isauricus (çokgözlü toros mavisi), A. hyacinthus (anadolu çokgözlüsü), A. teberdinus (teberda çokgözlüsü), A. bassoni bulunur.

 

 

Resim 2

- Aricia dizilimi gösteren kelebeklerden, bazal beneği bulunan tek tür A. anteros'tur (çokgözlü balkan mavisi). diğer türlerin ayrımı için turuncu benekler, kanat üstü, dağılım bilgileri gerekir :)

 

Resim 3

Polyommatus dizilimi gösteren ve mavi ile gösterilen beyaz üçgene sahip olan türleri kabaca 4'e ayırdım burda.

- A: Ön kanatta 2 bazal benek bulunan, arka kanat diskal beneği siyah olan grup. P. icarus (çokgözlü mavi), P. eroides (çokgözlü yalancı eros), P. buzulmavi, P. bollandi (çokgözlü hatay mavisi) vs türleri barındırır. Bu grubun arka kanatta yer alan turuncu sıra enli ve dolgundur.

- B: Ön kanatta bazal benek bulunmayan bu grubun temsilcisi P. thersites (çokgözlü menekşe mavisi) ve P. escheri'dir (çokgözlü eşer mavisi).

- C: A grubu kelebeklere çok benzer ama arka kanat diskal beneği beyazdır. Kanat kenarını oluşturan beyaz saçaklar siyah dikey çizgilerle bölünmüş olup damalı görünüm oluşturur. Çilli maviler diye de adlandırılan bu grupta P. bellargus (çokgözlü gökmavisi), P. ossmar (çokgözlü anadolu çillisi), P. syriacus (çokgözlü levantin mavisi), P. corydonius (çokgözlü yalancı çilli) ve P. coridon (çokgözlü çilli mavi) bulunur. Kanat üstü detayları tür tanısına götürür.

- D: Arka kanat kenarında yer alan turuncu sıra silik veya ensiz dar bir görünüme sahiptir. Diğer özellikler P. icarus'a benzer. Bu grupta P. cornelius (çokgözlü küçük turan mavisi), P. aedon (çokgözlü edon mavisi) ve P. myrhha (çokgözlü büyük turan mavisi) bulnur.

 

 

Resim 4

Beyaz üçgen bulunmayan bu kelebeklerde, arka kanat turuncu sıra ile postdiskal siyah benek sırası arasındaki boşluğun (kırmızı çizgi ile gösterilen) özellikleri tanımda yardımcıdır.

 

- A: turuncu sıra ile benek arası temizdir. turuncu sıra zayıf izlenir. Bu grupta P. amandus (çokgözlü amanda) yer alır.

(B ve C'deki kelebekler Plebejus (esmergöz) cinsi üyeleridir)

- B: Turuncu sıranın hemen iç kısmında, siyah benek sırası ile arayı dolduran beyaz bölge izlenir. Bu grubun temsilcisi P. pylaon'dur (anadolu esmergözü). Nadiren turuncu alan içerisinde tek mavi benek bulunur.

- C: Arayı dolduran beyaz bölge içeren bu grubun özelliği, turuncu sıra içerisinde mavi benekler bulunur. Bu grupta P. argus (gümüş lekeli esmergöz), P. idas (esmergöz), P. argyrognomon (avrupalı esmergöz), P. loewii (çokgözlü gümüş mavi), P. eurypilus (doğulu esmergöz) bulunur..

 

 

Yayın Sahibi: Ali Atahan

Türü tanımla

11 Yorum → “Çokgözlüler ve Merak Edilen Sorular…”

  1. Bedri Kalemci avatarı

    Bedri Kalemci
    Haz 09, 2013 (14:09)

    Harikulade bir bilgi kaynağı ve harikulade bir sunum. Sağ olasın Ali hocam, çok teşekkür ederiz, paylaşım için teşekkürler. Ali Atahan hocamıza da ayrıca saygı ve selamlarımı iletirim..
    Sevgi ve selamlarımla..
    GD Star Rating
    loading...
  2. Berat avatarı

    Berat
    Haz 09, 2013 (16:32)

    emeklerine sağlık Ali abi. selamlarımla…
    GD Star Rating
    loading...
  3. oktayk avatarı

    oktayk
    Haz 09, 2013 (21:36)

    Ali Hocam,değerli bir bilgi..paylaşım için teşekkürler…
    selamlarımla…
    GD Star Rating
    loading...
  4. edizhakan avatarı

    edizhakan
    Haz 10, 2013 (08:34)

    izleyelim öğrenelim
    bu değerli katkılar için
    çok teşekkür ederim ali bey
    selam ve saygılarımla
    GD Star Rating
    loading...
  5. Fikret KARACAN avatarı

    Fikret KARACAN
    Haz 10, 2013 (09:18)

    Bu tarz paylaşımlar çok iyi,sayın Atahan a ve Ali bey sizlere çok teşekkürler devamı dileklerimle.
    GD Star Rating
    loading...
  6. HuSMeNaGa avatarı

    HuSMeNaGa
    Haz 10, 2013 (15:42)

    Ali Atahan’ın hangi yayını peki
    Kitap mı, broşür mü, bilimsel bir makale mi
    Çalışma harika
    El altında olmalı her an da
    Aklımda kalmaz şu an benim :)
    Ellerine sağlık
    GD Star Rating
    loading...
    • Bedri Kalemci avatarı

      Bedri Kalemci
      Haz 10, 2013 (15:51)

      Favorilerine eklersen elinin altında olur ağam.. ;) hemen fotonun üzerinde sol köşede tıklamanı bekliyor.. :)
      GD Star Rating
      loading...
    • Ali Bali avatarı

      Ali Bali
      Haz 10, 2013 (19:01)

      valla süleyman abi aslında bilimsel bir makale kadar kıymetli bu yazı bence ama sanırım bilimsel bir yayın değil…
      sevgili atahan yıllar önce, kelebek sitesi adameros’ta bir köşe yazısı olarak yayınlamış…
      ben de kendisini aradım geçen gün; bu yazıyı doğalhayat sitesinde paylaşmak istiyoruz, ne dersin dedim; sağolsun bizi kırmadı…
      bu vesile ile kendisine tekrar teşekkür ediyoruz… :)
      selamlar…
      GD Star Rating
      loading...
  7. Ali Şeker avatarı

    Ali Şeker
    Haz 10, 2013 (19:59)

    Bu bilgilere bayılıyorum.Hocam ellerinize emeklerinize sağlık.
    GD Star Rating
    loading...

Yorumlar

Yorum başlatmak için giriş yapınız...