diliçıkık

Foto Galeri / Bitkiler / Otsu

21.7
GD Star Rating
loading...

Oylama yapabilmek için giriş yapmalısınız...

Milas'ın Labraunda antik kenti içerisinde çektiğim bu türün yöresel adını bana orada çalışan görevli söyledi. Onlar Diliçıkık veya Domuz topalağı diyorlar.

Yöresel adı: Diliçıkık, Domuz topalağı (Milas, Labraunda antik kenti)

Cyclamen mirabile yalnızca Güneybatı Anadolu'da bulunur ve sonbaharda çiçek açar. Çiçeklenme döneminde ya yapraksızdır ya da yaprakları yeni yeni gelişmeye başlamıştır. Diğer siklamen türlerinin çoğuna göre küçük olan çiçekleri pembe ya da beyazımsı pembe renklidir; petallerinin dibinde koyu mor lekeler bulunur. Ender olarak bitkinin beyaz formlarına da rastlanır. Çiçeklerinin hindistan cevizini anımsatan kokusu diğer siklamen türlerinde bulunmayan bir özelliktir. Bir başka karakteristik özelliğiyse, çiçek parçalarının genellikle belirgin bir şekilde dişli ya da uçlarının çentikli olmasıdır. Yuvarlak yapraklanın kenarları dalgalıdır. Yaprakların üst yüzeyi gümüşi desenli koyu yeşil, alt yüzeyi ise koyu kırmızı-mor renklidir. Bazı C. mirabile formları, yapraklarının üst yüzeyine özellikle sonbaharda, yapraklar henüz gençken hakim olan kırmızımsı renk nedeniyle çok çekicidir. Dış yüzeyi kalın ve pürüzlü olan yumruları, tabandan bir daire etrafında çıkan oldukça kalın kökleriyle dikkat çeker. Bu nedenle, pürüzsüz bir yüzey ve tabanının ortasından küme halinde çıkan köklere sahip C. cilicium yumrularıyla C. mirabile yumruları arasında büyük farklılık vardır.

C. mirabile genel olarak Muğla, Aydın ve Denizli il sınırları içinde ve biraz doğuda lsparta, Eğirdir Gölü'nün hemen batısında da yayılış gösterir. C. mirabile'ye en çok benzeyen siklamen türü olan C. cilicium da sonbaharda çiçek açar. Bu iki türün çiçekleri şekil olarak birbirlerine benzemekle birlikte, C. cilicium çiçeklerinin petalleri genellikle belirgin bir şekilde çentikli değildir ve daha çok bala benzeyen tatlı bir koku salgılar. Ayrıca, C. cilicium'un genel yayılış alanı C. mirabile'nin doğusunda kalır ve dolayısıyla yetişme alanları örtüşmez.

İlk kez 1906 yılında keşfedilen C. mirabile, 1980'li yıllara kadar tekrar bulunamamıştır. Daha sonra 1970'li yıllarda yüzbinlercesi yanlışlıkla toplanmış ve C. hederifolium adıyla ihraç edilmiştir. Bu durum dikkatlerin Türkiye'deki doğal soğanlı bitki ticaretine çevrilmesine ve doğa koruma örgütlerinin harekete geçmesine neden olmuştur.

C. mirabile yaklaşık 300 ve 1600 metreler arasında, çalılık ve kayalık yerlerde ya da dikenli yapraklı kermes meşesiyle (Quercus coccifera) karışık seyrek kızıl çam (Pinus brutia) ormanlarında yetişir. 

Mevsime bağlı olarak, Eylül ve Kasım ayları arasında herhangi bir zamanda çiçek açar. Bitkinin tür adı "mirabile", "harika, şaşırtıcı" anlamına gelir ve bitkiye çok çekici yaprakları nedeniyle verilmiştir.

Kaynak: Mathew, B. ve Özhatay, N. (2001). The Cyclamen of Turkey (Türkiye'nin Siklamenleri). London: The Cyclamen Society.

Türü tanımla

8 Yorum → “diliçıkık”

  1. Mehmet Çelik avatarı

    Mehmet Çelik
    Ara 18, 2013 (05:32)

    Oldukça güzelmiş. Elinize sağlık..
    GD Star Rating
    loading...
  2. Fikret KARACAN avatarı

    Fikret KARACAN
    Ara 18, 2013 (12:54)

    değerli bilgileri ile çok güzel tespit.bir çok Cyclamen gördüm ama yaprakları bu denli güzel olanını ilk defa.emeklerinize sağlık Serdar bey.selamlarımla.
    GD Star Rating
    loading...
  3. Özgür KOÇAK avatarı

    Özgür KOÇAK
    Ara 18, 2013 (14:28)

    Doyurucu bilgiler için ayrıca teşekkürler hocam. Ellerin dert görmesin.
    GD Star Rating
    loading...
  4. Hasan YAŞAYACAK avatarı

    Hasan YAŞAYACAK
    Ara 18, 2013 (17:58)

    detay bilgi ve fotoğraf çok güzel,
    teşekkürler Serdar Bey..
    GD Star Rating
    loading...
  5. Gutesmienchen avatarı

    Gutesmienchen
    Ara 18, 2013 (22:40)

    Bu güzellikleri de dogadan koparip,saksilara aktariyoruz ya,biz insan türüne ne diyeyim bilemiyorum artik.Hayvanlari evcillestirmemiz yetmiyor,cicekleri de evcillestirdik ,sevgiler
    GD Star Rating
    loading...
  6. İlker KURŞUN avatarı

    İlker KURŞUN
    Ara 18, 2013 (22:52)

    Emeğine sağlık Serdar Hocam
    GD Star Rating
    loading...
  7. Bedri Kalemci avatarı

    Bedri Kalemci
    Ara 20, 2013 (20:58)

    Açıklamaları bilgileri ile birlikte harika bir tespit olmuş Serdar hocam. Çok güzel..
    Ellerinize sağlık, selamlarımla..
    GD Star Rating
    loading...
  8. Ömer ESER avatarı

    Ömer ESER
    Oca 06, 2014 (23:03)

    Sizin siklamenleri kaçırmışım Serdar hocam. Endemik güzellerimiz çok güzel görünüyorlar. Yayılışı giderek genişliyor. Benim de bu ay Bağbahçe dergisinde Afyon!un C. mirabile’lerini konu alan yazım yayınlandı. Henüz Tekzen’e gidip alma fırsatı bulamadım. Diliçıkık, domuzturpuna göre daha sempatik bir isimmiş. Selamlarımla.
    GD Star Rating
    loading...

Yorumlar

Yorum başlatmak için giriş yapınız...